Persoonlijk Leiderschap
start 25 september 2019

Leiderschapspraktijken in tijden van Corona de Follow Up
Patrick van der Mark

Vóór de zomervakantie interviewden we schoolleiders, over hoe zij omgingen met de coronacrisis. Inmiddels is de vakantie voorbij en zijn de scholen weer open. Hoog tijd om bij te praten:

Welke maatregelen hebben de scholen genomen om veilig en verantwoord fysiek onderwijs te geven? Voor welke uitdagingen staan ze nog? Wat vinden medewerkers en leerlingen ervan om weer ‘gewoon’ naar school te gaan? En…vrezen ze een nieuwe sluiting?

In aflevering 2 van onze coronareeks follow-up:

Patrick van der Mark, directeur praktijkonderwijs Grotius College Delft en student MIL

Patrick van der Mark, Grotius CollegeDe crisis heeft kansenongelijkheid tussen leerlingen pijnlijk blootgelegd

Patrick van der Mark roemde op het hoogtepunt van de 1e golf de kracht van zijn team. Hoe ze door het vuur gingen voor hun leerlingen en keihard werkten om ondanks alles les te geven. Nu lijken we aan de vooravond van een 2e golf te staan. Hoe kijkt Patrick terug…en vooruit?

Hoe groot was de vreugde bij leerlingen toen ze weer op school kwamen na de lockdown?

“In eerste instantie waren ze eerlijk gezegd redelijk mat. Daar schrok ik een beetje van. Het duurde echt even voordat de oude dynamiek weer terug was.

Tegelijkertijd had ik nog nooit van zo veel leerlingen gehoord dat ze blij waren om weer naar school te gaan. Ook zag ik hoe de relatie met hun mentor in die tijd gegroeid was. Een mooi bewijs dat wij er niet alleen in geslaagd zijn om de verbinding met leerlingen te behouden in crisistijd, maar die zelfs te versterken.”

Merkten jullie nog iets van achterstanden bij leerlingen door het thuisonderwijs?

“Ik hou niet van dat woord, ‘achterstand’. Natúúrlijk is het belangrijk dat leerlingen goed leren. Maar ik vind het veel belangrijker om ze goed door te crisis te loodsen. En dan heb ik het over hun welbevinden, niet zozeer of ze hun spelling wel op orde hebben. Dat welbevinden willen we goed in beeld hebben, en gaan we dan ook meten vóór de herfstvakantie.

Maar als je het hebt over kansenongelijkheid: dat is het meest pijnlijke wat de crisis blootgelegd heeft. Namelijk dat de ene leerling een eigen kamer heeft, met eigen laptop en ouders die ze goed begeleiden. Terwijl de andere met 5 broertjes en zusjes op een flatje zit, die een laptop moeten delen, en wiens ouders veel meer moeite hebben om ze te ondersteunen. In het laatste geval is het schier onmogelijk om goed je huiswerk te maken.

Dus ja, dat zorgt voor ongelijkheid. Dáár baal ik van.”

Hoe gaat het op het Grotius College na de zomervakantie?

“Het is dubbel. Soms lijkt het bijna alsof corona er niet meer is. De lessen, de stages; alles gaat weer ‘gewoon’ door.

Maatregelen zoals looproutes en de 1,5 meter blijken moeilijk vol te houden. Sowieso voor leerlingen onderling. Docenten slaan soms toch per ongeluk een arm om een leerling, of komen te dichtbij. Naar mijn mening wordt er ook iets onmogelijks gevraagd van docenten en leerlingen, om afstand te houden.

Er heerst ook optimisme omdat we net een mooi nieuw gebouw betrokken hebben, met meer praktijkruimten.

Maar het voelt ook alsof we dansen op de vulkaan. Want wat staat ons nog te wachten? Nu al heb ik docenten die verkouden zijn en thuis moeten blijven. Vooralsnog is het te managen, maar voor hoe lang? Op andere scholen is het al ingewikkelder. Ik sluit ook niet uit dat we straks weer terug moeten naar onderwijs op afstand.”

Hoe ga je met die onzekerheid om als schoolleider?

“Uiteraard voel ik het als een grote verantwoordelijkheid. Allereerst blijven we hameren op de maatregelen. Hoe lastig ze in de praktijk ook vol te houden zijn. Uit een enquête onder het personeel kwam dat er zorgen leven over te weinig onderlinge afstand. Dat zette ons weer goed op scherp.

Ondertussen ben ik in mijn hoofd alweer met allerlei scenario’s bezig. We willen immers zo goed mogelijk anticiperen op een 2e golf.

We treffen al voorbereidingen voor een 2e lockdown. Als het zover is, moeten de faciliteiten er zijn om leerlingen in beeld te houden, en zo goed mogelijk onderwijs te geven.”

Maak je je zorgen over een 2e golf?

“Ik maak mij vooral zorgen over onderwijs op afstand en wat het met het welbevinden van de leerlingen doet. Stages stoppen en praktijklessen zijn niet of nauwelijks mogelijk. Dat is natuurlijk ook van invloed op hun ontwikkeling.

Maar ik heb er vertrouwen in dat wij met vereende krachten het onderwijs gaan verzorgen. Wel houd daarbij de docenten en medwerkers goed in de gaten. Want net als bij de 1e golf ken ik hun instelling: alles voor de leerlingen, ook al gaan ze daarbij over hun eigen grenzen heen. Die betrokkenheid is inherent aan het onderwijs.

Veel meer zorgen maak ik me over die kansenongelijkheid. Helaas hebben we daar – op korte termijn althans – veel minder invloed op.

Laten we hopen dat het allemaal niet weer zo’n vaart loopt. Dat de leerlingen naar school kunnen blijven komen. Dat blijft de beste manier om ze het onderwijs te geven dat ze verdienen.”

Lees ook de andere interviews over leiderschapspraktijken in tijden corona.

Interview: Arjan Jonker, Waardevolle Webteksten

Lees hier het eerdere interview met Patrick.